شير اطمينان پمپ (relief valve)

شير اطمينان پمپ - 1

شير اطمينان پمپ – 1

در پمپ های سانتريفیوژ در صورت بسته بودن شير discharge از طريق قرائت فشار discharge و مقايسه آن بامقدار shut of head می توان بسته بودن آن را مشخص نمود. اما در پمپ های gear فشار ماکزيمم تعريف نمی شود، به عبارتی حد بالايی برای فشار در پمپی با قطعات سخت و با استحکام وجود ندارد. بنابراين بهره برداری از پمپ با شير discharge بسته و يا ايجاد انسداد در لوله خروجی، سبب می شود که فشار سيال در داخل پمپ مرتبا افزايش يابد تا زمانی که موتور trip دهد و يا يکی از قسمت های داخلی پمپ به علت فشار زياد خراب شود. از اين رو در پمپ های gear از شير اطمينان يا همان relief valve جهت محافظت پمپ و لوله ها در مقابل فشار بيش از اندازه استفاده می شود. برخی سازندگان، شير اطمينان را جزء پمپ دانسته و آن را در بدنه پمپ به گونه ای نصب می کنند، که مايع را به دهانه ورودی پمپ برگرداند. باز بودن شير اطمينان برای يک مدت طولانی و برگشت مايع به دهانه ورودی از طريق شير اطمينان داخلی باعث بالا رفتن درجه حرارت سيال می شود. برای حل مشکل فوق، شير اطمينان مستقل و در لوله خروجی نصب می شود و خروجی آن به مخزن اوليه سيال وصل می شود. شير اطمينان بايد نزديک به خروجی پمپ و قبل از شيرهای ديگر موجود در لوله خروجی نصب شود.

شير اطمينان پمپ - 2

شير اطمينان پمپ – 2

دقت شود که خروجی هرگز نبايد مستقيما به پمپ برگشت داده شود. همانطور که گفته شد اين امر موجب گرم شدن سيال پمپ شونده می شود. وجود شير مزبور اين امکان را فراهم می کند تا در صورت لزوم به بستن شير خروجی به طور موقتی، بدون خاموش کردن پمپ اين عمل انجام شود. از بيشتر پمپ های دنده ای در دو جهت می توان استفاده نمود که اين عمل با تغيير جهت دوران موتور انجام می شود. برای تنظيم شير اطمينان داخلی در جهت عکس بايد در پوش انتهای پوسته باز شده و 180درجه چرخانده شود، تا شير اطمينان در قسمت خروجی پمپ قرار گيرد. اگر شير اطمينان خارجی باشد، در صورت نياز به استفاده از پمپ در دو جهت، در لوله خروجی و در لوله ورودی 2 شير نصب می شود. با توجه به جهت دوران پمپ و مسير خروجی از آنها استفاده می کنند.

شير اطمينان پمپ - 3

شير اطمينان پمپ – 3

شير اطمينان پمپ

متداول ترين شير اطمينان مورد استفاده درپمپ های gear، شير فنر ساچمه ای يا همان poppet relief valve می باشد. اين شيرها از پاپت و فنر تشکيل می شوند. فشار فنر پاپت را در نشيمن گاه يا همان seat نگه می دارد.

زمانی که فشار پشت پاپت که همان فشار خروجی است، از فشار وارد بر جلوی پاپت ناشی از نيروی فنر بيشتر شود، پاپت از نشيمن گاه بلند شده و سيال وارد شير اطمينان شده و از آنجا به دهانه مکش فرستاده می شود و يا به مخزن برمی گردد. تنظيم شير اطمينان، از طريق پيچ تنظيم يا همان adiusting screw انجام می شود. در پمپ های gear فشار ماکزيمم قابل قبول با توجه به فشار کاری اجزاء داخلی پمپ و همچنين سيستم لوله کشی تعيين می شود. تنظيم شير اطمينان بايد به نحوی باشد که در صورتی که فشار خروجی از فشار قابل برای شرايط بهره برداری بيشتر شود، فشار اطمينان عمل کرده و از پمپ و سيستم محافظت کند.

باز و بسته کردن پيچ تنظيم به صورت دستی و با آچار انجام می شود. در صورتی که بخواهيم فشار خروجی پمپ افزايش يابد، بايستی نيروی وارد بر فنر را افزايش دهيم در اين صورت بايد پيچ تنظيم را بيشتر بست و بالعکس.