لوله کشی آب

454- لوله کشی آب   

به دو دلیل توصیه نمی شود از لوله کشی های آب شهری، به عنوان الکترود زمین استفاده شود:  

  • موسسات مسئول شبکه های آب شهری حتی اگر در شرایط دیگر امکان استفاده از لوله کشی ها را ممکن بدانند مایل به اعطای اجازه برای این کار نیستند. مهمترین دلایل، لوث شدن مسئولیت در صورت بروز هر گونه حادثه احتمالی از یک طرف و امکان بروز خوردگی است (جدول 4-7) دیده شود.)
  • در اغلب غریب به اتفاق موارد استفاده از لوله های فلزی در شبکه های آب منسوخ سده است و با دست کم در انها از اتصالات نا مطمئن از نظر مداومت الکتریکی استفاده می شود.

با این همه بشرط وجود یک سیستم اتصال زمین مطمئن دیگر، می توان از سیستم لوله کشی بصورت کمکی استفاده نمود.

در مورد لوله کشی های خصوصی، در صورت قبول مسئولیت بهره برداری برای حفظ ایمنی، استفاده از لوله-کشیها بعنوان الکترود زمین مانعی نخواهد داشت.

جدول 4-8       فاصله هندسی میانگین برای میلگردهایی که نزدیک بهم قرار دارند

455- لوله کشی های سرویسهای دیگر که استفاده از آنها بعوان الکترود ممنوع است

      همانگونه که در بخش 450 ذکر شده است. از لوله کشی هایی نظیر گاز و هر گونه سوخت دیگر نمی توان بعنوان الکترود زمین استفاده کرد ولی از نظر همولتاژ کردن، همبندی انها با الکترود اصلی هر گونه اعضای فلزی سازه ها ، الزامی است.

46- انتخاب و نصب هادی زمین

460- کلیات

     هادی زمین ان قسمت از سیستم زمین است که الکترود زمین را به ترمینال اصلی زمین وصل می کند. محل اتصال هادی زمین به الکترود، معمولاً در زیر زمین و محل ترمینال اصلی، بیشتر در داخل ساختمان و دردسترس قرار دارد. این هادی علاوه بر مطابقت با مطالبی که برای خود الکترود در بخش 441 گفته شده است. باید با بخش 442 نیز مطابقت نماید و بعبارت دیگر هادی اتصال زمین با الکترودی که به آن وصل می شود کاملاً سازگار باشد.

از الومینیم لخت یا آلومینیم دارای پوشش مس نباید در تماس با زمین چه بعنوان الکترود و

       چه بعنوان هادی زمین استفاده کرد. در محیط های مرطوب نیز نباید از این مواد بعنوان

      هادی زمین استفاده نمود.

در انتخاب نوع و سطح مقطع هادی زمین، توجه به توانایی عبور حداکثر شدتهای جریان اتصال کوتاه به زمین در طول زمانهایی که پیش بینی می شوند. در درجه اول اهمیت قرار دارد و همراه با ان باید تکیه گاههایی با استقامت مناسب برای مقاومت در برابر بزرگترین جریانها احتمالی اتصالی به زمین و نشتی، انتخاب شوند. بطور خلاصه سیستم هادی زمین باید از هر دو نظر مکانیکی و خوردگیف دارای استقامت لازم باشد.

461- دمای هادی اتصال زمین

461-1- حداکثر مجاز دما برای هادی اتصال زمین

       حداکثر دمای قابل قبول هادیهای لخت اتصال به زمین در اتصال کوتاه، با توجه به شرایط محیط و نوع اتصالات هادیها برای دمای اولیه هادی 30 درجه سلسیوس، بعنوان راهنما در جدول 4-9 داده شده است. سطح مقطع هادی از رابطه زیر بدست می آید:

(10-4)                                                          S=

که در آن :   

S = سطح مقطع هادی به میلیمتر مربع؛

I = میانگین مقدار موثر (average R.M.S)  شدت جریان اتصال کوتاه به آمپر؛

  t= مدت بر قراری اتصال کوتاه به ثانیه؛

برای بدست آوردن توانایی حمل جریان اتصال کوتاه به مدت 1 ثانیه و 3 ثانیه برای تعدادی از مقاطع استاندارد شمش مس، به جدول شماره 4-10 مراجعه شود.

توانایی حمل جریان اتصال کوتاه به مدت زمانهای دیگر را می توان از یکی از روبط زیر بدست اورد؛

 (11-4)                       I=                      یا                  =  I       

که در آن:

= جریان اتصال کوتاه موثر برای 1 ثانیه (طبق جدول شماره 4-10)؛

= سطح مقطع هادی به میلیمتر مربع؛

= تراکم جریان موثر به آمپر بر میلیمتر مربع (طبق جدول شماره 4-9).

جدول 4-9 تراکم جریان اتصال به زمین برای مدت برقراری 1ثانیه و دمای اولیه هادی زمین 30 درجه سلسیوس

461-2- دمای شروع و دمای پایان یک اتصال کوتاه

      اگر دماهای شروع و پایان اتصال کوتاه دیگری غیر از مقادیر ذکر شده در جدول 4-8 مورد نظر باشند، تراکم جریان K برای 1 ثانیه برقراری جریان از رابطه زیر به دست می آید:

(12-4 )                                                         K=K

که در آن :

= دمای شروع به درجه سلسیوس؛

= دمای پایان به درجه سلسیوس؛

K  ومقادیری هستند که در جدول شماره 4-11 داده شده اند.

جدول 4-11 مقدار ضرایب                     K      و      

 

نوع هادی

 

 

مقدار ضریب

آمپر بر میلیمتر مربع (موثر)

 

مقدار ضریب     

درجه سلسیوس

 

 

مس

 

 

226

 

254

    آلومینیوم 

 

 

148

 

228

 

فولاد

 

 

78

 

202

JAD-9-4

461-3 دمای بالاتر در اثر جریانهای نشتی

        برای مواردی که جریانهای نشتی به طور دایمی وجود دارد. لازم است اطمینان حاصل شود که از نظر دمای مجاز عایقبندی و یا تکیه گاهها، شرایط قابل قبول وجود دارند و برای هادیهای لخت که در دسترس می باشند، دما از 70 درجه سلسیوس تجاوز نخواهد کرد.

لازم است توجه شود که هنگام انتخاب هادی برای عبور جریان اتصال کوتاه، دمای اولیه هادی که ممکن است در اثر جریانهای نشتی پیش از مقادیر معمولی باشد، بحساب آورده شود.